Sen và sen
- Thứ bảy - 13/08/2011 15:59
- In ra
- Đóng cửa sổ này
Tất cả các bộ phận của cây sen như lá, cuống, hoa, hạt và tâm sen đều được dùng làm thuốc. Theo Đông y, hạt sen có vị ngọt tính bình, tác dụng bổ tỳ dưỡng âm, sáp trường cố tính, chữa bệnh đường ruột, tả, lỵ, di mộng tinh, đới hạ, mất ngủ.
Sen và sen
Tất cả các bộ phận của cây sen như lá, cuống, hoa, hạt và tâm sen đều được dùng làm thuốc. Theo Đông y, hạt sen có vị ngọt tính bình, tác dụng bổ tỳ dưỡng âm, sáp trường cố tính, chữa bệnh đường ruột, tả, lỵ, di mộng tinh, đới hạ, mất ngủ.
Đây là một loại cây thủy sinh sống lâu năm. Trong thời kỳ cổ đại nó đã từng là loại cây mọc phổ biến dọc theo bờ sông Nin ở Ai Cập cùng với một loài hoa súng có quan hệ họ hàng gần gũi có tên gọi dài dòng là hoa sen xanh linh thiêng sông Nin (Nymphaea caerulea); và hoa, quả cũng như các đài hoa của cả hai đã được họa lại khá rộng rãi như là một kiểu kiến trúc ở những nơi cần các hình ảnh linh thiêng.
Tìm hiểu: khỏe và đẹp với sen
Người Ai Cập cổ đại sùng kính hoa sen và sử dụng nó trong các nghi thức tế lễ. Từ Ai Cập nó đã được đem đến Assyria và sau đó được trồng rộng rãi khắp các vùng Ba Tư, Ấn Độ và Trung Quốc. Nó cũng có thể là loài cây bản địa ở khu vực Đông Dương, nhưng ở đây có sự nghi vấn về điều này.
Năm 1787, lần đầu tiên nó được đưa tới Tây Âu như một loài hoa súng dưới sự bảo trợ của Joseph Banks và có thể thấy được trong các vườn thực vật hiện nay mà ở đó có sự cung cấp nhiệt. Ngày nay nó là hiếm hoặc đã tuyệt chủng tại châu Phi nhưng lại phát triển mạnh ở miền nam châu Á và Australia. Nó là quốc hoa của Ấn Độ.
Cây mọc ở nước, có thân rễ hình trụ (Ngó Sen), từ đó mọc lên những lá có cuống dài. Các thân già có nhiều gai nhỏ. Hoa thường mọc trên các thân to và nhô cao vài xentimet phía trên mặt nước. Thông thường sen có thể cao tới 1,5 m và có thể phát triển các thân rễ bò theo chiều ngang tới 3 m, một vài nguồn chưa kiểm chứng được cho biết nó có thể cao tới trên 5 m.
Lá to với đường kính tới 60 cm, trong khi các bông hoa to nhất có thể có đường kính tới 20 cm. Hoa to, màu trắng hay đỏ hồng có nhiều nhị (Tua Sen) và những lá noãn rời, các lá noãn này về sau thành quả gắn trên một đế hoa hình nón ngược (Gương Sen) Mỗi quả chứa một hạt, trong hạt có chồi mầm (Tâm Sen) gồm 4 lá non gập vào trong
Có nhiều giống sen được trồng, với màu hoa dao động từ màu trắng như tuyết tới màu vàng hay hồng nhạt. Nó có thể chịu được rét tới khu vực 5 theo phân loại của USDA. Loài cây này có thể trồng bằng hạt hay thân rễ.
Sử dụng
Hoa, các hạt, lá non và thân rễ ăn được. Tại châu Á, các cánh hoa đôi khi được sử dụng để tô điểm món ăn, trong khi các lá to được dùng để gói thức ăn. Thân rễ (ngó sen) có thể dùng chế biến nhiều món ăn (xúp, canh, món xào) và là phần được dùng nhiều nhất. Các cánh hoa, lá non và thân rễ có thể ăn sống, mặc dù cần quan tâm tới việc truyền các loại ký sinh trùng sang người (chẳng hạn sán lá Fasciolopsis buski).
Các nhị hoa có thể phơi khô và dùng để ướp chè. Các hạt nhỏ lấy ra từ bát sen có nhiều công dụng và có thể ăn tươi (khi non) hoặc sấy khô và cho nổ tương tự như bỏng ngô. Hạt sen già cũng có thể luộc cho đến khi mềm và được dùng trong các món như chè sen hay làm mứt sen.
Tâm sen nằm trong các hạt sen được lấy ra từ bát sen cũng được sử dụng trong y học truyền thống châu Á như là một loại thuốc có tác dụng an thần và thanh nhiệt.
Lá sen có đặc điểm không thấm nước.
Hiện tượng này được ứng dụng trong khoa học vật liệu, gọi là hiệu ứng lá sen, để chế tạo các bề mặt tự làm sạch. Thêm một chút và công dụng và cách sử dụng loài xen này:
- Liên thạch(quả) dùng điều trị bệnh lỵ với liều lượng 5-10g dùng sắc, bột hoặc viên
- Liên nhục(mầm) Chữa tiêu chảy, di mộng tinh, Thần kinh suy nhược. liều lượng 6 - 16g dùng sắc, bột hoặc viên
- Liên tâm(Lá mầm) Chữa bện tâm phiền, mất ngủ. liều lượng 1,5 - 3g "sắc"
- Liên diệp(Lá) Dùng an thần, cầm máu liều lượng 10 - 20g "sắc, bột. Đốt tồn tính"
- Ngó Sen(củ sen) Chữa bệnh chảy máu, cầm máu. liều lượng 5 - 10g "sắc"
Tất cả các bộ phận của cây sen như lá, cuống, hoa, hạt và tâm sen đều được dùng làm thuốc. Theo Đông y, hạt sen có vị ngọt tính bình, tác dụng bổ tỳ dưỡng âm, sáp trường cố tính, chữa bệnh đường ruột, tả, lỵ, di mộng tinh, đới hạ, mất ngủ.
Tên phổ thông: Sen
Tên khác: Sen đỏ, Liên hoa, Sen hồng, Sen ấn độ
Tên tiếng Anh: Sacred Lotus
Tên khoa học: Nelumbo nucifera (Gaertn.)
Tên đồng nghĩa: Nelumbium speciosum (Willd.) hay Nymphaea nelumbo.
Thuộc họ Sen - Nelumboraeae
Tên khác: Sen đỏ, Liên hoa, Sen hồng, Sen ấn độ
Tên tiếng Anh: Sacred Lotus
Tên khoa học: Nelumbo nucifera (Gaertn.)
Tên đồng nghĩa: Nelumbium speciosum (Willd.) hay Nymphaea nelumbo.
Thuộc họ Sen - Nelumboraeae
Đây là một loại cây thủy sinh sống lâu năm. Trong thời kỳ cổ đại nó đã từng là loại cây mọc phổ biến dọc theo bờ sông Nin ở Ai Cập cùng với một loài hoa súng có quan hệ họ hàng gần gũi có tên gọi dài dòng là hoa sen xanh linh thiêng sông Nin (Nymphaea caerulea); và hoa, quả cũng như các đài hoa của cả hai đã được họa lại khá rộng rãi như là một kiểu kiến trúc ở những nơi cần các hình ảnh linh thiêng.
Tìm hiểu: khỏe và đẹp với senNgười Ai Cập cổ đại sùng kính hoa sen và sử dụng nó trong các nghi thức tế lễ. Từ Ai Cập nó đã được đem đến Assyria và sau đó được trồng rộng rãi khắp các vùng Ba Tư, Ấn Độ và Trung Quốc. Nó cũng có thể là loài cây bản địa ở khu vực Đông Dương, nhưng ở đây có sự nghi vấn về điều này.
Năm 1787, lần đầu tiên nó được đưa tới Tây Âu như một loài hoa súng dưới sự bảo trợ của Joseph Banks và có thể thấy được trong các vườn thực vật hiện nay mà ở đó có sự cung cấp nhiệt. Ngày nay nó là hiếm hoặc đã tuyệt chủng tại châu Phi nhưng lại phát triển mạnh ở miền nam châu Á và Australia. Nó là quốc hoa của Ấn Độ.
Cây mọc ở nước, có thân rễ hình trụ (Ngó Sen), từ đó mọc lên những lá có cuống dài. Các thân già có nhiều gai nhỏ. Hoa thường mọc trên các thân to và nhô cao vài xentimet phía trên mặt nước. Thông thường sen có thể cao tới 1,5 m và có thể phát triển các thân rễ bò theo chiều ngang tới 3 m, một vài nguồn chưa kiểm chứng được cho biết nó có thể cao tới trên 5 m.
Lá to với đường kính tới 60 cm, trong khi các bông hoa to nhất có thể có đường kính tới 20 cm. Hoa to, màu trắng hay đỏ hồng có nhiều nhị (Tua Sen) và những lá noãn rời, các lá noãn này về sau thành quả gắn trên một đế hoa hình nón ngược (Gương Sen) Mỗi quả chứa một hạt, trong hạt có chồi mầm (Tâm Sen) gồm 4 lá non gập vào trong
Có nhiều giống sen được trồng, với màu hoa dao động từ màu trắng như tuyết tới màu vàng hay hồng nhạt. Nó có thể chịu được rét tới khu vực 5 theo phân loại của USDA. Loài cây này có thể trồng bằng hạt hay thân rễ.
Sử dụng
Hoa, các hạt, lá non và thân rễ ăn được. Tại châu Á, các cánh hoa đôi khi được sử dụng để tô điểm món ăn, trong khi các lá to được dùng để gói thức ăn. Thân rễ (ngó sen) có thể dùng chế biến nhiều món ăn (xúp, canh, món xào) và là phần được dùng nhiều nhất. Các cánh hoa, lá non và thân rễ có thể ăn sống, mặc dù cần quan tâm tới việc truyền các loại ký sinh trùng sang người (chẳng hạn sán lá Fasciolopsis buski).
Các nhị hoa có thể phơi khô và dùng để ướp chè. Các hạt nhỏ lấy ra từ bát sen có nhiều công dụng và có thể ăn tươi (khi non) hoặc sấy khô và cho nổ tương tự như bỏng ngô. Hạt sen già cũng có thể luộc cho đến khi mềm và được dùng trong các món như chè sen hay làm mứt sen.
Tâm sen nằm trong các hạt sen được lấy ra từ bát sen cũng được sử dụng trong y học truyền thống châu Á như là một loại thuốc có tác dụng an thần và thanh nhiệt.
Lá sen có đặc điểm không thấm nước.
Hiện tượng này được ứng dụng trong khoa học vật liệu, gọi là hiệu ứng lá sen, để chế tạo các bề mặt tự làm sạch. Thêm một chút và công dụng và cách sử dụng loài xen này:
- Liên thạch(quả) dùng điều trị bệnh lỵ với liều lượng 5-10g dùng sắc, bột hoặc viên
- Liên nhục(mầm) Chữa tiêu chảy, di mộng tinh, Thần kinh suy nhược. liều lượng 6 - 16g dùng sắc, bột hoặc viên
- Liên tâm(Lá mầm) Chữa bện tâm phiền, mất ngủ. liều lượng 1,5 - 3g "sắc"
- Liên diệp(Lá) Dùng an thần, cầm máu liều lượng 10 - 20g "sắc, bột. Đốt tồn tính"
- Ngó Sen(củ sen) Chữa bệnh chảy máu, cầm máu. liều lượng 5 - 10g "sắc"
